Extra aflossen op je hypotheek in 2026: loont dat echt?

Je hebt €10.000 op een spaarrekening tegen 2%. Je hypotheek staat op 3,5%. De vuistregel zegt: extra aflossen. Dan bel je de bank en hoor je dat je per kalenderjaar 10% van de oorspronkelijke hoofdsom boetevrij mag aflossen, dat álles daarboven boeterente triggert wanneer de marktrente onder je contractrente ligt, en dat je afhankelijk van de keuze "looptijd verkorten" of "maandlast verlagen" bijna driemaal zo veel rente kunt besparen.

Dit is hoe de beslissing er echt uitziet — en waar de meeste huizenbezitters hem net verkeerd nemen. Of extra aflossen op je hypotheek in 2026 loont, hangt af van twee getallen die in nauwelijks één artikel samen op de pagina staan: het verschil tussen je hypotheekrente en het nettorendement op je beste alternatief voor het geld, en de boeterente-formule die je bank hanteert wanneer je meer aflost dan de vrije 10%.

In het kort:

Alleen extra aflossen als je hypotheekrente, na belasting, duidelijk hoger ligt dan het nettorendement op je beste spaaralternatief — in april 2026 geldt dat voor bijna elke eurozone-hypotheeknemer.

Elke grote Nederlandse bank laat je 10% van de oorspronkelijke hoofdsom boetevrij aflossen per kalenderjaar. Niet opgespaard — pas je het niet toe, dan verdampt de ruimte.

Boven de 10% geldt boeterente alleen als de huidige vergelijkingsrente lager is dan je contractrente. Is die gelijk of hoger, dan is extra aflossen altijd kosteloos.

"Looptijd verkorten" en "maandlast verlagen" zijn twee verschillende mechaniekjes op dezelfde aflossing. De eerste bespaart meer dan het dubbele aan rente.

Een extra aflossing is alleen waard wat ze daadwerkelijk bespaart op je resterende aflosschema. Reken het vóór je overmaakt.

Met de ECB-depositorente op 2,00% in april 2026 en gemiddelde eurozone-hypotheekrentes tussen 3,37% en 3,55% is het verschil tussen wat een hypotheek kost en wat cash opbrengt 1,3 tot 1,5 procentpunt — precies het venster waarin extra aflossen op je hypotheek rekenkundig begint te lonen, mits je contract het betaalbaar toestaat.

Hoeveel mag je boetevrij aflossen?

Bij vrijwel elke Nederlandse hypotheek mag je 10% van de oorspronkelijke hoofdsom per kalenderjaar boetevrij aflossen; sommige aanbieders gaan naar 20%. Alles daarboven valt onder boeterente — maar alleen als de huidige vergelijkingsrente op jouw resterende rentevaste periode lager is dan je contractrente. Is die gelijk of hoger, dan kun je elk bedrag kosteloos aflossen.

Land | Plafond op boeterente / vervroegde-aflossingsvergoeding
Nederland | 10% van de oorspronkelijke hoofdsom per kalenderjaar vrij. Daarboven: boeterente = (contractrente − vergelijkingsrente) × resterende rentevaste periode × bovenmatige aflossing. Nul bij gelijke of hogere marktrente.
Frankrijk | Het laagste bedrag van 6 maanden rente over het afgeloste kapitaal of 3% van de openstaande schuld (Code de la consommation, Art. R313-25). Vrijstelling bij verhuizing om werk, overlijden, gedwongen bedrijfsbeëindiging.
Duitsland | Vorfälligkeitsentschädigung — bank berekent eigen gemiste rente, geen wettelijk percentage. Opzeggen zonder boete 10 jaar na volledige uitbetaling, met 6 maanden opzegtermijn (§489 BGB).
Spanje | Vast: 2% (jaar 1–10), 1,5% daarna. Variabel: 0,25% (jaar 1–3), 0,15% (jaar 3–5), 0% vanaf jaar 5 (Wet 5/2019). Bank moet werkelijk verlies aantonen.
Portugal | Variabel: 0,5% (de 2022–2025-vrijstelling eindigde op 31 december 2025). Vast: 2%.
Verenigd Koninkrijk | Gebruikelijk 10% per jaar vrij. Daarboven 1–5% gestaffeld (5% in jaar 1 van een 5-jarig vast, afbouwend naar 1%).

Twee dingen die dit overzicht aan je denken zou moeten veranderen. Ten eerste: de 10%-ruimte rolt niet door naar volgend jaar. Wie tot november wacht om "zeker" af te lossen, verliest maanden waarin de aflossing al tegen de rente had kunnen werken. Veel huishoudens plannen bewust een kleine aflossing in januari en een tweede in juli, zodat ze de volle jaarruimte gebruiken zonder liquiditeit te verliezen. Ten tweede: de boeterente-formule is symmetrisch. Als je contractrente hoger is dan de markt van vandaag, betaal je boete. Ligt de markt gelijk of hoger, dan kost extra aflossen niets extra's — dan is er geen rekensom, alleen je eigen plafond.

Looptijd verkorten of maandlast verlagen?

Een extra aflossing verkleint je restschuld sowieso — maar je bank laat je kiezen wat er daarna gebeurt, en die keuze is duizenden euro's waard. Maandlast constant houden en de looptijd verkorten bespaart twee tot drie keer zoveel rente als de looptijd gelijk houden en de maandlast verlagen. De eerste variant verandert de aflossing in samengestelde rentebesparing op het staartstuk van de lening; de tweede verdunt hetzelfde bedrag over de oorspronkelijke looptijd en pakt er maar een klein deel van mee.

Het rekenvoorbeeld op een typische Nederlandse hypotheek: €200.000 tegen 3,5% over 20 jaar, maandlast €1.160. Je lost vandaag €10.000 extra af.

Keuze | Nieuwe maandlast | Nieuwe einddatum | Bespaarde rente
Looptijd gelijk, maandlast omlaag | €1.102 | Jaar 20 (ongewijzigd) | ~€3.900
Maandlast gelijk, looptijd korter | €1.160 | 17 maanden eerder | ~€9.600

Dezelfde €10.000. Dezelfde bank. Ongeveer €5.700 extra in je zak door voor de kortere looptijd te kiezen. De reden is mechanisch: bij een gelijkblijvende maandlast gaat elke volgende termijn voor een groter deel naar aflossing, de lening is eerder klaar, en de samengestelde rente stopt tegen je werken.

Bij de meeste Nederlandse banken is looptijd verkorten de standaardinstelling, maar sommige aanbieders kiezen automatisch maandlast verlagen als je dat niet expliciet in de aanvraag aangeeft. Vraag het vóór je overmaakt. Dit is de enige knop die het verschil maakt tussen een aflossing die "niks lijkt te doen" en een aflossing die de meter écht verzet.

Extra aflossen of het geld op de spaarrekening laten?

Extra aflossen heeft zin als je hypotheekrente, netto na eventueel fiscaal voordeel, hoger is dan het nettorendement op het alternatief waar het geld anders zou staan. In april 2026 geldt dat voor bijna elke eurozone-hypotheeknemer, omdat de ECB haar rentes sneller heeft verlaagd dan lopende hypotheken kunnen herprijzen (ECB monetair beleid, februari 2026). Maar de regel geldt pas als drie voorwaarden kloppen.

1. Buffer staat eerst. Drie tot zes maanden vaste lasten, op een direct opneembare rekening, vóór enige optionele aflossing. Geld dat je op je hypotheek hebt gestort, krijg je niet terug zonder oversluiten of een tweede krediet — en oversluiten in een opgaande rente-omgeving is de elegantste manier om slechter af te zijn.

2. Geen duurdere schulden open. Een creditcard tegen 15% en een rood-staan bij 10% domineren een hypotheek tegen 3,5% ruimschoots. Eerst die weg — elke maand uitstel is een gegarandeerd verlies.

3. Geen fiscaal vriendelijker alternatief dat netto wint. Box 3-vrijgesteld sparen tot het heffingvrije vermogen, een lijfrente, een beleggingsrekening met lange horizon. Biedt er één netto meer dan je hypotheekrente, dan wint die — én je behoudt beschikbaarheid over het geld.

Pas daarna wordt "hypotheekrente minus spaarrente" het getal dat de knoop doorhakt.

De drie stille fouten die extra aflossen tot verlies maken

Drie patronen komen in elke markt terug, en elk ervan verandert een in theorie goede aflossing in gelijkspel of netto verlies.

De 10%-ruimte overschrijden zonder de boeterente door te rekenen. Wie op een hypotheek van €250.000 een extra aflossing van €35.000 plant, overschrijdt de vrije ruimte van €25.000 met €10.000. Wanneer de contractrente 4,5% is en de vergelijkingsrente 2,5%, tikt de boete voor die €10.000 al snel boven de €500 aan — vaak meer dan één jaar rentebesparing. Oplossing: splits over twee kalenderjaren.

Aflossen in een rentevaste periode met marktrentes onder je contractrente. Klassieke valkuil. De boeterente-formule is precies gebouwd om de bank te compenseren voor twee procentpunten verloren rente over de rest van je rentevaste periode. Die boete eet vaak 12 tot 24 maanden van de rentebesparing op die je eigenlijk zocht. Of je wacht tot het einde van de rentevaste periode, of je lost binnen de 10%-ruimte.

Niet bijhouden wat een aflossing daadwerkelijk heeft bespaard. Een aflossing tegen een aflosschema dat je nooit meer openslaat, produceert een besparing die je nooit bevestigt — in de praktijk ononderscheidbaar van niets bespaard. Dit is de fout die mensen zes maanden later laat zeggen "ik heb extra afgelost maar ik merk er niets van." Het getal is wel degelijk bewogen. Het is alleen nooit afgezet tegen het oorspronkelijke plan.

Hoe de huishoudens die écht profiteren het aanpakken

De huishoudens die de volle rentebesparing uit een aflossing halen, delen één gewoonte: ze houden een levend aflosschema bij met basisrestschuld, aangepaste restschuld na elke aflossing, nieuwe einddatum en cumulatieve bespaarde rente. Elke extra storting wordt ingevoerd tégen de basislijn en het effect wordt doorgerekend vóór de overschrijving, niet daarna. De aflossing stopt een daad van geloof te zijn en wordt een daad van rekenkunde.

Precies hiervoor behandelt de hypotheekmodule van CasaTab extra aflossingen als volwaardige invoer met herberekend aflosschema — zodat je ziet wat een aflossing van €5.000 echt bespaart (of niet) vóór je de overschrijving doet, en "looptijd verkorten" naast "maandlast verlagen" legt om te vergelijken. Reken het door in CasaTab en de aflossing wordt een beslissing met een getal eronder, geen gevoel.

De kern

Extra aflossen op je hypotheek is een van de weinige geldbeslissingen waarin het generieke antwoord en het juiste antwoord zo ver uiteenlopen. Het generieke antwoord kijkt naar twee getallen — hypotheekrente, spaarrente — en blijft daar steken. Het juiste antwoord kijkt naar het renteverschil, het netto-alternatief, de boeterente-formule in je contract, en of je looptijd of maandlast aanpast. Klopt het op alle vier, dan is een aflossing van €10.000 in een gemiddelde eurozone-hypotheek bijna €10.000 aan werkelijk bespaarde rente waard over het staartstuk van de lening. Klopt er één niet, dan zakt de besparing naar een derde — of verdwijnt in boeterente en een verkeerd gezette standaardoptie.

Niks hiervan is ingewikkeld. Het woont alleen in vier verschillende documenten — je hypotheekakte, de vergelijkingsrentetabel, de huidige marktrente en je eigen aflosschema — en wie erbovenop komt, is wie ze alle vier naast elkaar legt voordat het geld weggaat.

Voor een breder beeld van hoe de hypotheek past binnen de totale kosten van een huis kopen, breekt de werkelijke kosten van het kopen van een huis elke post rondom de lening zelf af.